· Yazan: Burak Çoşkun · 5 dk okuma
Alüminyum döküm radyatör ve çelik panel radyatör aynı işi yapar; aradaki fark malzemede, ısınma hızında ve boyutlandırma biçimindedir. Alüminyum radyatör dilimli olduğu için ölçüsü dilim dilim ayarlanır ve hızlı ısınır; panel radyatör hazır boylarda gelir, düz yüzlüdür ve yaygın olarak bulunur. Hangisinin uygun olduğu odanın ihtiyacına, tesisatın durumuna ve görünüm tercihine bağlıdır.
İki radyatör türü yapı olarak nasıl farklılaşır?
Alüminyum döküm radyatör, kalıpta dökülen alüminyum dilimlerin nipel ve contayla birleştirilmesiyle oluşur. Her dilim kendi su kanalına ve kanatlarına sahiptir. Grup boyu, dilim sayısıyla belirlenir.
Çelik panel radyatör ise iki ince çelik sacın preslenip kaynaklanmasıyla oluşan su kanallı panellerden yapılır. Panellerin arkasına, yüzeyi artırmak için kıvrımlı sac konvektörler kaynatılır. Tip numarası bu yapıyı anlatır: tip 11 tek panel ve tek konvektör, tip 22 iki panel ve iki konvektör, tip 33 ise üç panel ve üç konvektör anlamına gelir. Tip numarası büyüdükçe aynı boyda daha fazla ısıl güç elde edilir, buna karşılık derinlik artar.
Karşılaştırma tablosu
| Özellik | Alüminyum döküm radyatör | Çelik panel radyatör |
|---|---|---|
| Malzeme | Döküm alüminyum alaşımı | Preslenmiş ve kaynaklı çelik sac |
| Isı iletimi | Alüminyumun ısı iletkenliği yüksektir | Çeliğin ısı iletkenliği alüminyuma göre düşüktür |
| Isınma ve soğuma | Hızlı ısınır, hızlı soğur | Tip ve boya göre değişir |
| Boyutlandırma | Dilim dilim, sonradan dilim eklenebilir | Hazır boy ve yükseklikler, sonradan uzatılamaz |
| Görünüm | Dilimli, kanatlı ön yüz | Düz ya da profilli düz yüzey |
| Ağırlık | Hafif; tek parça taşınabilir | Tip ve boy büyüdükçe ağırlaşır |
| Su kimyasına duyarlılık | Asidik, bazik ve kirli suya karşı hassas | Oksijenli ve kirli suda iç korozyon riski taşır |
Tabloda rakam vermedik, çünkü panel radyatörün değerleri tipe, boya ve üreticiye göre çok değişir. Karşılaştırmayı somutlaştırmak için her zaman aynı koşulda (EN 442, ΔT50) ölçülmüş katalog değerlerine bakmak gerekir.
Isınma hızı ve su hacmi neden önemli?
Bir radyatörün ne kadar çabuk ısındığını iki şey belirler: malzemenin ısıyı ne kadar iyi ilettiği ve içinde ısıtılması gereken suyun miktarı. Alüminyum ısıyı çok iyi iletir ve dilim başına su hacmi düşüktür. Örneğin Almira NF500 Ultra'nın 500 mm eksenli dilimi 0,47 litre su alır.
Düşük su hacminin pratik sonucu şudur: Termostatlı bir sistemde kombi çalışmaya başladığında oda kısa sürede tepki verir, termostat kapattığında da radyatör fazla ısı yaymaya devam etmez. Öte yandan aynı özellik, kazan durduğunda ısının uzun süre korunmaması anlamına gelir. Sürekli düşük sıcaklıkta çalışan sistemlerde bu fark daha az hissedilir.
Isınma hızı, kullanım biçimine göre farklı değer taşır. Gün içinde boş kalan ve akşam kısa sürede ısınması istenen bir dairede hızlı tepki veren radyatör işe yarar. Ders saatleri belli olan bir okulda ısıtmanın sabah kısa sürede devreye girmesi de benzer bir ihtiyaçtır. Gün boyu sabit sıcaklıkta tutulan bir mekânda ise radyatörün ısınma hızı belirleyici olmaktan çıkar; burada doğru boyutlandırma ve iyi bir kontrol sistemi öne geçer.
Toplam su hacmi, kazan ya da kombinin çalışma düzenini de etkiler. Az sulu bir tesisat daha çabuk hedef sıcaklığa ulaşır. Bu nedenle radyatör türü değiştirilen bir binada kombi ya da kazan ayarlarının, genleşme tankının ve pompanın gözden geçirilmesi yerinde olur.
Ölçü esnekliği hangi durumlarda öne çıkar?
Dilimli yapı, hesaplanan ısı ihtiyacına yakın bir boy seçmeyi kolaylaştırır. Hesap 1.400 W çıktıysa, 500 mm eksenli NF500 Ultra'da 121 W'lık dilimlerle 12 dilim yeterli olur. Panel radyatörde ise bir üst ya da alt hazır boy arasında seçim yapılır. Panel radyatörde gücü artırmanın yolu genellikle daha uzun bir boya ya da daha yüksek bir tipe geçmektir; tip yükseldikçe radyatör duvardan daha fazla dışarı taşar.
Dilimli yapının bir başka sonucu, hasarlı bir dilimin tüm grubu değiştirmeden ele alınabilmesidir. Bu işlem tesisatın boşaltılmasını ve grubun sökülmesini gerektirir, bu nedenle uzman bir uygulayıcıya bırakılmalıdır.
Esneklik özellikle şu durumlarda işe yarar:
- Pencere genişliği ya da duvar boşluğu belirli bir ölçüyle sınırlıysa,
- Oda kullanımı değiştiği için sonradan güç artırmak gerekirse,
- Çok sayıda farklı ölçüde oda bulunan okul ve kamu binalarında her mahalle ayrı boy gerekirse,
- Eski bir radyatörün yerine aynı genişlikte yenisi takılmak istenirse.
Hangi yükseklikte radyatör seçileceğini radyatör eksen ölçüsü yazısında ayrıca ele aldık.
Panel radyatör hangi durumlarda tercih edilir?
Tarafsız bakıldığında panel radyatörün de güçlü olduğu durumlar vardır. Düz ve sade bir yüzey isteyen, duvarla bütünleşen bir görünüm arayan kullanıcılar panel radyatörü tercih edebilir. Hazır boyların yaygın bulunması, standart ölçülü odalarda hızlı temin sağlar. Tesisatta su kalitesinin kontrol edilmesi zor olan ve bakım alışkanlığı bulunmayan bazı binalarda da proje müellifleri bu seçeneğe yönelebilir.
Temizlik açısından da iki tür farklı davranır. Düz yüzlü panelin ön yüzü kolay silinir, ancak paneller arasındaki konvektör kanatlarına toz yerleşebilir. Dilimli alüminyum radyatörde ise dilim aralarına ince bir fırçayla ulaşmak gerekir. Hangi türde olursa olsun, sezon başında yüzeylerin tozdan arındırılması ısı geçişini ve oda havasını olumlu etkiler.
Düz yüzey isteyip alüminyum avantajlarından vazgeçmek istemeyenler için düz ön yüzlü alüminyum modeller de bulunur. Wellini'nin Hera Ultra modeli düz yüzlüdür; 580 mm yükseklik ve 96 mm derinliğe sahiptir. Renk ve form seçenekleri isteyenler dekoratif alüminyum radyatörlere de göz atabilir.
Seçim yaparken hangi soruları sormalısınız?
- Odanın ısı ihtiyacı ne kadar? Seçimden önce bu hesap yapılmalıdır. Her iki türde de hatalı hesap, yanlış radyatörden daha büyük sorundur.
- Sistem hangi su sıcaklığında çalışıyor? Yoğuşmalı kombiyle düşük sıcaklıkta çalışan bir evde katalogdaki ΔT50 değeri yerine düşük sıcaklıktaki güç dikkate alınmalıdır.
- Duvarda ne kadar yer var? Pencere altı yüksekliği ve genişliği, eksen ve dilim sayısını doğrudan belirler.
- Tesisat suyunun durumu nedir? Eski ve çamurlu bir sistemde hangi radyatör seçilirse seçilsin yıkama ve şartlandırma yapılmalıdır.
- Görünüm beklentisi nedir? Dilimli ön yüz, düz yüzey ya da dekoratif form arasında tercih kişiseldir.
Karar için pratik bir yol
Önce oda oda ısı ihtiyacını belirleyin, ardından duvar ölçülerine göre uygun yükseklikleri işaretleyin. Bu noktada iki türün katalog değerlerini aynı koşulda karşılaştırmak kararınızı netleştirir. Alüminyum döküm radyatör için kaba bir dilim sayısı görmek isterseniz dilim hesaplama aracını kullanabilirsiniz. Ürünün teknik ayrıntıları Almira NF500 Ultra sayfasında yer alıyor.
Alüminyum radyatör mü, panel radyatör mü? Farkları ve seçim…: sık sorulan sorular
Alüminyum radyatör panel radyatörden daha mı çok ısıtır?
Isıtma miktarı türden değil, seçilen boy ve dilim sayısından kaynaklanır. Aynı ısı ihtiyacı doğru hesaplanmış her iki türle de karşılanabilir.
Aynı tesisatta hem panel hem alüminyum radyatör kullanılabilir mi?
Kullanılabilir, ancak farklı metallerin bulunduğu devrede su kimyası daha önemli hale gelir. Sistem yıkanmalı ve uygun bir inhibitörle korunmalıdır.
Panel radyatörün yerine alüminyum radyatör takmak için boru değiştirmek gerekir mi?
Çoğu zaman gerekmez; mevcut bağlantı aralığına uyan bir eksen seçilerek uyum sağlanabilir. Bağlantı noktaları değişecekse küçük tesisat düzenlemesi yapılır.
Projenize özel hesap
Odalarınız için gereken dilim sayısını dilim hesaplayıcıyla bulabilir ya da mahal listenizi göndererek teklif alabilirsiniz.
Teklif Al
